آیا ارسال پیامک از طریق تلفن همراه مصداق رابطه نامشروع است؟
رابطه نامشروع موضوع ماده 637 قانون مجازات 1375، ارتباط فیزیکی فیمابین اجنبی و اجنبیه دون زنا است و وضوحاً موضوع ارسال پیامک از طریق تلفن همراه منصرف از نگرش قانونگذار به موضوع رابطه یا روابط نامشروع است.
تاریخ رای نهایی: 1393/04/08 شماره رای نهایی: 9309970907400429
خلاصه جریان پرونده
به دلالت اوراق پرونده خانم ف.الف. فرزند پ. متولد 1372 در تاریخ 26/ 6/ 91 با تسلیم یک برگ شکوائیه به دادسرای پ. اعلام و ادعا کرده که مشتکیعنه آقای م.م. در تاریخ 23/ 6/ 91 حدود ساعت 11 شب وی را با تهدید و اجبار و ضرب و شتم با یک دستگاه خودرو پژو در خیابان ربوده و به بیرون از شهر برده و با اجبار و تهدید به مشارالیها تجاوز ناموسی کرده و تقاضای معرفی به پزشکی قانونی جهت بررسی وضعیت بکارت خود را نموده است. مراتب عیناً به پلیس اطلاعات و امنیت پ.منعکس و مشارالیها(شاکیه) به پزشک قانونی پ.معرفی و به شرح صفحه 2 پرونده نتیجه معاینات اینگونه اعلامشده است« معاینه انجامشده و مدخوله محسوب میشود که از زمان حدوث آن بیش از سه هفته گذشته است. در معاینه ناحیه مقعد به دلیل گذشت زمان و تأخیر مراجعه آثار جدید دال بر دخول رؤیت نشد.» شاکیه در تحقیقات دادسرا نزد آقای جانشین دادستان علاوه بر مفاد شکایت مدعی شده که متهم م.م. به کمک دوستش م.ک. او را بهاجبار سوار ماشین نموده و به منزلی بردهاند و م.م. با کمک دوستش بعد از درآوردن لباسهایش بهزور به وی تجاوز کرده است.(ص 4 و 5) حسبالامر مقام قضایی دو نفر متهم تحت تعقیب قرارگرفته، اداره تشخیص هویت هر دو نفر را فاقد سابقه معرفی کرده است. تحقیقات محلی متهم م.م. را فردی شرور و بیکار و ولگرد و شخص م.ک. را واجد اخلاق و رفتار مناسب معرفی کردهاند. پرونده تحت عنوان زنای به عنف با صدور قرار عدم صلاحیت به دادگاه کیفری استان ارسال و شعبه یکم دادگاه عهدهدار رسیدگی شده است. در اولین جلسه دادگاه که صرفاً با حضور شاکیه تشکیلشده است، مشارالیها به دادگاه اعلام داشته« از شخصی بنام م.م. فرزند ع. شکایت دارم که از افراد شرور میباشد و در تاریخ 23/ 6/ 91 شبانه که از منزل خواهرم ز.الف. میآمدم، ایشان با خودرو م.ک. فرزند الف. که پژو پارس است جلوی مرا گرفته به صندلی عقب گذاشت، خودش هم صندلی عقب نشست و سرم را پایین گرفت و جیغ زدم، تاریک بود کسی نبود و مرا به یکمنزل خالی بردند که آدرس منزل را بلد هستم، هال پذیرایی داشت، دو اتاق داشت و یک آشپزخانه و م.ک. مرا کتککاری کرد و مرا گرفت و م.م. به من تجاوز کرد البته با شمارۀ … با شمار من که … میباشد پیامک میداد و مزاحمت میکرد، من فحش میدادم و نامه پزشک قانونی دارم که به من تجاوز شده است و گفت شکایت کنی همه شما را میکشم . آدرس ثابتی ندارد ولگرد است، اگر جلب نشود فرار میکند، روی سینه متهم یک جای چاقو است و گوشت اضافه دارد.» پس از پایان جلسه اول دادگاه، حکم جلب متهم م.م. صادر و از حفاظت اطلاعات دادگستری پرینت پیامکهای ارسالی طرفین مطالبه شده است. متهم تلفنی احضار و در کلانتری حاضرشده است و سپس به دادگاه اعزام و در تحقیقات دادگاه در پاسخ به شکایت شاکیه اظهار داشته شکایت شاکیه را قبول ندارم و ارتباط در حد تلفن و پیامک بوده است، به خدا قسم هیچ تجاوزی به او نکردهام من SMS او را دارم که میخواهد از من پول بگیرد و گفته است 30 میلیون به من بدهید تا رضایت بدهم پدرم چون نظامی سپاه است میخواهد آبروی مرا ببرد و چند روز پیش گفت(از طریق SMS) میخواهم آبروی پدرت را ببرم و در پیامک گفته که م.ک. بوده که تجاوز کرده است.ولی میخواهم آبروی تو را ببرم، خواهرش هم چندین ماه پیش در همین شعبه پرونده سرقت داشته است« عضو ممیز دادگاه به شرح پرانتز مندرج در صورتجلسه صراحتاً اعلام کرده که SMS ها رؤیت شد اظهارات متهم در خصوص SMS و داشتن پرونده خواهر متهم بنام ز.الف. تأیید شد» در ادامه متهم اظهار داشته رابطه ما حدوداً یک سال است آغازشده است و فقط تلفنی بوده است.» دادگاه به متهم خطاب کرده« شاکیه مشخصات دقیق بدن شما را تشریح کرده است در این خصوص چه میگویید؟ پاسخ داده م.ن. پسرعموی شاکیه است و م.ن. که پسرعموی شاکیه است اظهار داشته که خانم شاکیه به ما زنگزده است و مشخصات بدن مرا از پسرعموهای خویش پرسیده است حاضرند در دادگاه شهادت بدهند ضمناً همانطور که پیامکها را رؤیت کردهاید شخصی بنام م.ک. به او تجاوز کرده است» سپس به متهم تفهیم شده اتهام شما دایر بر زنای به عنف و ارتکاب فعل حرام به شما تفهیم میشود بهعنوان دفاع چه میگویید؟ پاسخ داده « قبول ندارم فقط در حد تلفنی باهم دوست بودهایم.» متهم با صدور قرار کفالت به زندان معرفیشده است. م.ک. به دادگاه احضار و پس از حضور در خصوص ادعای شاکیه اظهار داشته«. . . . خانم ف.الف. با سه خواهر دیگرش به منزل برادر م.م. بنام م. رفتند و به آنها گفته بود ظرف 24 ساعت 15 میلیون شما یعنی خانواده م. و 15 میلیون هم خانواده ک. باید به من بدهند وگرنه شکایت میکنم ما گفتیم کاری نکردهایم سوگند یاد میکنیم نه ارتباط داشتیم با این خانم نه اصلاً میشناسیم او را در عرض 10 الی 12 روز من این خانم را شناختهام حالا خانم ف.الف.میگوید من و آقای م. او را به خانهای بردهایم و من او را گرفتهام و م.م. به او تجاوز کرده است، آقای م. SMS های او را دارد که به او گفته چه حسی دارید که دارم با آبروی تو بازی میکنم و مطالب دیگر من نه آقای م. و نه این خانم را در خلوت ندیدهام و هر چه خانم ف.الف.گفته دروغ بوده و قصد اخاذی دارد.» …
رای دیوان
اعتراض تجدیدنظرخواه نسبت به دادنامه شماره 9200098 – 18/ 6/ 92 صادره از شعبه اول دادگاه کیفری استان ، توجهاً به جامع اوراق پرونده و استدلال آتی وارد و درخور پذیرش است؛ زیرا اولاً دادگاه با اتکا به پرینت مکالمات شاکیه و متهم، وجود رابطه دوستی و رفاقت فیمابین طرفین را احراز و با تصور انطباق موضوع با حکم ماده 637 قانون مجازات اسلامی(تعزیرات) رأی به مجازات متهم به شلاق تعزیری صادر نموده است درحالیکه پیامکهای ارسالی از سوی طرفین انصراف موضوعی از شمول ماده یادشده دارد چراکه ارسال پیام با مقصود قانونگذار از ذکر مواردی تمثیلی از روابط نامشروع چون تقبیل یا مُضاجعه، هم سویی و همخوانی ندارد به عبارتی رابطه نامشروع موضوع یادشده، ارتباط فیزیکی فیمابین اجنبی و اجنبیه دون زنا است و وضوحاً موضوع ارسال پیامک از طریق تلفن همراه منصرف از نگرش قانونگذار به موضوع رابطه یا روابط نامشروع است و چنانچه دادگاه مقصودی غیرازاین داشته است در رأی معترضعنه تبیین ننموده و مصداق رابطه نامشروع ازنظر خود را آشکار نساخته است از طرفی هرچند موارد مذکور در این ماده تمثیلی است لیکن در تعیین مصداق نباید از محدوده و دایره تمثیلات موردنظر مقنن خارج شد و سپس با تفسیر موسع و علیه متهم حکم قضیه را صادر کرد ثانیاً دادگاه بنا به نظر اکثریت، رابطه دوستی و رفاقت را احراز نموده اما درعینحال رأی به برائت شاکیه صادر نموده است که این احراز با آن برائت ناسازگار است و برائت شاکیه در مقام صدور رأی در خصوص مورد فقط به جهت عنف و اکراه قابل توجیه است که آن نیز در خصوص ارسال پیامک منتفی است ثالثاً: مفاد و محتوی پیامکهای طرفین را دادگاه از حیث وجود مفاهیم مستهجن و غیراخلاقی موردبررسی و دقت نظر قرار نداده و یا حداقل در پرونده انعکاسی ندارد و این شعبه در حد حوصله خود با بررسی پیامکها به موارد صریح غیراخلاقی یا مستهجن و قبیح نائل نیامد که لازم است مورد امعان نظر قرار گیرند. رابعاً اوراق پرونده مشحون از اظهارات متناقض و متضاد شاکیه میباشد که میتواند مؤید اظهارات گواهان علیه وی باشد و دادگاه مواد متناقض را موردتوجه و بررسی قرار نداده که لازم است در رسیدگی مجدد تذکرات شعبه موردتوجه قرار گیرد. بنا بهمراتب مستنداً به بند 2 قسمت «ب» ماده 265 قانون آئین دادرسی کیفری مصوب 1378 دادنامه معترضعنه منحیثالمجموع نقض و رسیدگی مجدد به دادگاه صادرکننده رأی منقوض ارجاع میگردد.
رئیس شعبه 14 دیوان عالی کشور- مستشار
صابر – راضی